Υπερχρεωμένα νοικοκυριά: Οι επιλογές σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης

Ένας ψηφιακός άνθρωπος προβληματίζεται μπροστά σε τρεις διαφορετικούς δρόμους που πρέπει να διαλέξει.

Με την κατάθεση στο Ειρηνοδικείο της αίτησης για την υπαγωγή στο νόμο 3869/2010 για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, ο δανειολήπτης πρέπει να είναι προετοιμασμένος να αντιμετωπίσει και το αποφευκτέο ενδεχόμενο η αίτησή του να απορριφθεί. Γι' αυτό το λόγο, πρέπει ήδη αμέσως μετά τη συζήτηση της υπόθεσης στο δικαστήριο να ξεκινήσει να εξετάζει ποιες μπορεί να είναι οι μελλοντικές κινήσεις του, σε περίπτωση που η προσπάθεια που έκανε δεν επιφέρει το επιθυμητό αποτέλεσμα, που είναι η δικαστική ρύθμιση των χρεών του. Η απόρριψη της αίτησης δεν πρέπει να θεωρείται απίθανη, εφόσον, από τα μέχρι τώρα στατιστικά στοιχεία, προκύπτει ότι τουλάχιστον οι μισές δικαστικές αποφάσεις δεν διατάσσουν την υπαγωγή των οφειλετών στον Νόμο Κατσέλη.

Ο οφειλέτης τότε έχει τρεις επιλογές:

1) Να αφήσει τα πράγματα ως έχουν και να γίνει βορά στους δανειστές του

Τότε οι πιστωτές θα επισπεύσουν σε βάρος του αναγκαστική εκτέλεση, θα κατάσχουν κάθε κινητή και ακίνητή του περιουσία και θα την εκθέσουν σε δημόσιο αναγκαστικό πλειστηριασμό για να ικανοποιηθούν από το πλειστηρίασμα. Η λύση αυτή δεν προτείνεται παρά μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, όταν κριθεί ότι ο δανειολήπτης δεν έχει καμία πιθανότητα υπαγωγής στο ν. 3869/2010, λόγω της περιουσιακής και οικονομικής του κατάστασης, οπότε και επιδιώκεται η απευθείας διαπραγμάτευση με τις τράπεζες, η οποία όμως σημειωτέον έχει ήδη αποτύχει στα πλαίσια του προηγηθέντος εξωδικαστικού συμβιβασμού.

2) Να καταθέσει νέα αίτηση

Σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 8 του ν. 3869/2010, αν το δικαστήριο απορρίψει την αίτηση του οφειλέτη δεν μπορεί να υποβληθεί νέα αίτηση πριν από την πάροδο ενός έτους. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει πως, σε περίπτωση απόρριψης της αίτησης για υπαγωγή στα υπερχρεωμένα νοικοκυριά, ο οφειλέτης έχει το δικαίωμα, αφού παρέλθει ένα έτος, να ασκήσει εκ νέου αίτηση. Πιο πριν βέβαια από την παρέλευση του έτους μπορεί να ξεκινήσει εκ νέου τη διαδικασία του εξωδικαστικού συμβιβασμού ώστε, αμέσως μετά την παρέλευση του έτους, να έχει ολοκληρώσει ήδη ην προδικασία που απαιτείται να έχει λάβει χώρα προ της κατάθεσης της αίτησης στο δικαστήριο. Δεν ορίζεται στον ν. 3869/2010 το ακριβές εκείνο χρονικό σημείο από το οποίο αρχίζει το έτος που πρέπει να παρέλθει πριν την υποβολή νέας αίτησης. Πιο λογικό και πιο «ασφαλές» όμως είναι, εφόσον σε άλλο σημείο του νόμου ορίζεται ότι κατά της απόφασης του δικαστηρίου δύναται να ασκηθεί έφεση ή αναίρεση, το χρονικό αυτό σημείο να αρχίζει από την τελεσιδικία της απορριπτικής απόφασης. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι μετά την έκδοση της απορριπτικής απόφασης, ο πληρεξούσιος δικηγόρος του οφειλέτη πρέπει να λάβει ακριβή αντίγραφα αυτής από το αρχείο του Ειρηνοδικείου και να τα επιδώσει με δικαστικό επιμελητή στους αντιδίκους δανειστές, για να λάβουν γνώση και να επέλθουν οι νόμιμες συνέπειες. Μετά την πάροδο τριάντα ημερών από την επίδοση στους δανειστές της απόφασης, η απόφαση θα έχει τελεσιδικήσει και αμέσως μετά ξεκινά το έτος, μετά την παρέλευση του οποίου ο οφειλέτης θα μπορεί να καταθέσει εκ νέου αίτηση στο Ειρηνοδικείο.

3) Να ασκήσει έφεση κατά της απορριπτικής απόφασης

Σύμφωνα με το άρθρο 14 του Ν. 3869/2010, οι αποφάσεις του δικαστηρίου υπόκεινται σε έφεση και σε αναίρεση σύμφωνα με το άρθρο 560 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Εάν ο οφειλέτης, κατόπιν προσεκτικής μελέτης της δικαστικής απόφασης με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του, κρίνουν ότι ο δικαστής ερμήνευσε εσφαλμένα όσα αναγράφηκαν στην αίτηση, με αποτέλεσμα την εσφαλμένη απόρριψή της, τότε υπάρχει η δυνατότητα άσκησης έφεσης κατά της απόφασης. Η έφεση ασκείται με κατάθεση του δικογράφου αυτής στη γραμματεία του Ειρηνοδικείου, όμως συζητείται στο Μονομελές Πρωτοδικείο. Μετά την άσκηση της έφεσης στο Ειρηνοδικείο, λαμβάνονται ακριβή αντίγραφα του δικογράφου με πράξη κατάθεσης. Για να προσδιοριστεί η ημερομηνία συζήτησης της έφεσης, θα πρέπει τα αντίγραφα που λάβαμε από το Ειρηνοδικείο να τα καταθέσουμε στο αρμόδιο γραφείο του Πρωτοδικείου, όπου θα προσδιοριστεί δικάσιμος και θα επικολληθεί στο τέλος κάθε αντιγράφου μία ακόμη σελίδα, όπου θα αναγράφεται η ημερομηνία δικασίμου. Τέλος, τα αντίγραφα της έφεσης με την πράξη κατάθεσης του Ειρηνοδικείου και τον ορισμό δικασίμου του Πρωτοδικείου, θα πρέπει να επιδοθούν με δικαστικό επιμελητή στους αντιδίκους που παρέστησαν στην πρωτοβάθμια δίκη του Ειρηνοδικείου, για να λάβουν γνώση του περιεχομένου της αίτησης και της ημερομηνίας που δικάζεται αυτή, ώστε να μπορέσουν να παραστούν στο δικαστήριο.

Η επιλογή ανάμεσα στην κατάθεση νέας αίτησης και άσκησης έφεσης κατά της απορριπτικής απόφασης πρέπει να γίνεται κατά περίπτωση, αναλόγως τι κρίνεται καλύτερο για την υπόθεση, κατόπιν συζήτησης και συνεννόησης με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του οφειλέτη.

Περίπτωση προσωρινής διαταγής

Μια περίπτωση οφειλέτη που είχε λάβει καταναλωτικό δάνειο από την Τράπεζα Eurobank. Η Τράπεζα του κοινοποίησε διαταγή πληρωμής, ενώ μέσα σε τρείς μέρες από την κοινοποίηση της επιταγής προς πληρωμή ενέγραψε προσημείωση υποθήκης επί του μοναδικού ακινήτου του οφειλέτη, κάτι που έχει δικαίωμα εκ του νόμου να κάνει καθώς η εγγραφή προσημείωσης γίνεται για την εξασφάλιση της απαίτησης της Τράπεζας.

Ο οφειλέτης ήρθε στο γραφείο μας ρωτώντας τι πρέπει να κάνει και τι δικαιώματα του δίνει ο νόμος. Μέσα στην προθεσμία των 15 ημερών από την κοινοποίηση της επιταγής ασκήσαμε ανακοπή κατά της διαταγής πληρωμής, ενώ παράλληλα ασκήσαμε και αίτηση αναστολής με τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων ζητώντας συγχρόνως και την χορήγηση προσωρινής διαταγής , με την οποία ζητούμε να ανασταλεί η εκτέλεση της διαταγής πληρωμής έως ότου συζητηθεί η αίτηση αναστολής .

Δηλαδή με απλά λόγια έως να εκδικαστεί ενώπιον του ακροατηρίου η αίτηση αναστολής που συνήθως γίνεται μετά από ένα και παραπάνω μήνα, ζητούμε να δώσει ο δικαστής διαταγή ώστε να μην μπορεί η Τράπεζα να προχωρήσει σε μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης όπως η κατάσχεση του ακινήτου του οφειλέτη.

Πράγματι απευθυνθήκαμε στον Πρόεδρο Υπηρεσίας όπου οι πληρεξούσιοι δικηγόροι των διαδίκων αφ’ ενός εμείς και αφ’ ετέρου ο δικηγόρος της Eurobank παρουσίασαν τις απόψεις τους. Εμείς εκθέσαμε τους λόγους που δικαιολογούν τη χορήγηση της προσωρινής διαταγής, τονίζοντας την πιθανότητα ευδοκίμησης της ανακοπής αλλά και την ανεπανόρθωτη βλάβη που θα υποστεί ο οφειλέτης από τη μη αναστολή της διαταγής πληρωμής.

Ακολούθησε έντονη αντιδικία μεταξύ εμού και του πληρεξούσιου δικηγόρου της Eurobank, αλλά εν ΄τελει η Πρόεδρος απεφάσισε να χορηγήσει στον οφειλέτη την προσωρινή προστασία της αναστολής εκτέλεσης των μέτρων εκτέλεσης έως την εκδίκαση της αίτησης αναστολής που θα γίνει περίπου σε ένα μήνα.